| طراحی الگوی آموزشی برای تغییر سوءبرداشت دانشآموزان علوم نهم درباره تنفس ماهیها و نقش اکسیژن محلول |
| کد مقاله : 1087-5THBIOEC |
| نویسندگان |
|
مجتبی قاسمی چرمهینی *، مسعود کیمیاگری سازمان آموزش و پرورش جمهوری اسلامی ایران |
| چکیده مقاله |
| هدف این پژوهش بررسی و اصلاح مفهومشهای جایگزین دانشآموزان درباره منبع اکسیژن مورد نیاز ماهیها و تفکیک میان اکسیژن محلول و اکسیژن موجود در ساختار مولکولی آب بود. برای دستیابی به این هدف، یک واحد یادگیری مبتنی بر فعالیتهای عملی با تاکید بر مشاهده طراحی شد که از دو فعالیت مکمل تشکیل میشد. در فعالیت نخست، دانشآموزان دو نمونه آب با ظاهر مشابه اما دارای میزان متفاوت اکسیژن محلول را مقایسه کردند و از طریق مدلسازی ورود هوا به آب، با مفهوم اکسیژن محلول آشنا شدند. در فعالیت دوم، رفتار ماهی در شرایط آب کماکسیژن و آب دارای اکسیژن کافی مقایسه شد و تاثیرهای این تفاوت بهصورت مستقیم در رفتار موجود زنده آشکار گردید. تحلیل کیفی مشاهدات دانشآموزان نشان داد که این طراحی آموزشی به ایجاد تعارض شناختی مؤثر و هدایت فراگیران به سوی درک علمی صحیح منجر شد. بسیاری از دانشآموزان در پایان فرایند، مفهومشهای جایگزین اولیه خود را کنار گذاشتند و دریافتند که ماهیها از اکسیژن محلول استفاده میکنند و نه از اکسیژن ساختاری موجود در مولکول آب. نتایج بهدستآمده نشان میدهد که ترکیب فعالیتهای ساده، قابل اجرا در مدارس و مبتنی بر مشاهده مستقیم، میتواند رویکردی مؤثر برای اصلاح مفهومشهای جایگزین در آموزش علوم باشد و چارچوبی عملی برای تدریس مفاهیم انتزاعی و دشوار فراهم آورد. |
| کلیدواژه ها |
| اکسیژن محلول، مفهومشهای جایگزین، تغییر مفهوم، تعارض شناختی، مشاهده مستقیم، فعالیتهای عملی |
| وضعیت: پذیرفته شده مشروط برای ارائه به صورت پوستر |