تحلیل تأثیرات هوش مصنوعی در آموزش: قابلیت‌ها، چالش‌ها و راهکارهای آینده با تأکید بر آموزش زیست‌شناسی
کد مقاله : 1054-5THBIOEC
نویسندگان
محمد صدرا میجانی *1، مهدی ایران منش2
1دانشجوی دانشگاه فرهنگیان
2پژوهشسرای دانش آموزی شهرستان مهریز
چکیده مقاله
هوش مصنوعی به عنوان یک فناوری تحول‌آفرین، در حال دگرگونی تمامی جنبه‌های زندگی از جمله نظام‌های آموزشی است. این مقاله مروری با هدف تحلیل جامع قابلیت‌ها، چالش‌ها و راهکارهای آینده هوش مصنوعی در آموزش، با تأکید بر حوزه آموزش زیست‌شناسی، نگاشته شده است. با استفاده از روش تحلیلی-مروری، یافته‌ها در چهارچوبی ساختاریافته ارائه می‌شوند. نتایج نشان می‌دهد که هوش مصنوعی با قابلیت‌های محوری خود از جمله یادگیری شخصی‌شده از طریق سامانه‌های آموزشی هوشمند، تجسم نادیدنی‌ها از طریق شبیه‌سازی‌های پیچیده، واقعیت مجازی و افزوده، و تقویت استدلال علمی و سواد داده‌زیستی، پتانسیل فوق‌العاده‌ای برای خلق محیط‌های یادگیری پویا، تعاملی و مؤثر دارد. این فناوری می‌تواند به تعمیق یادگیری، افزایش عدالت آموزشی و توانمندسازی معلمان بینجامد. با این حال، حرکت به سمت به‌کارگیری گسترده آن با موانع جدی از جمله شکاف دیجیتالی، ملاحظات اخلاقی (حریم خصوصی و سوگیری الگوریتمی)، کاهش تفکر انتقادی، تغییر نقش معلم و کمبود زیرساخت‌های فنی روبرو است. این مقاله نتیجه می‌گیرد که تحقق چشم‌انداز مطلوب در گرو تدوین یک برنامه راهبردی یکپارچه است که بر توسعه زیرساخت‌های عادلانه، تربیت و توانمندسازی معلمان، تولید محتوای بومی، تدوین چارچوب‌های اخلاقی محکم و ترویج یک مدل "هوش مصنوعی مسئول و انسان‌محور" تأکید کند. در این مدل، هوش مصنوعی و معلم در یک همکاری تکامل‌یافته، در کنار یکدیگر به پرورش شهروندان و دانشمندان آگاه، خلاق و مسئول می‌پردازند.
کلیدواژه ها
هوش مصنوعی، یادگیری شخصی‌شده، شبیه‌سازی، سواد داده.
وضعیت: پذیرفته شده مشروط برای ارائه به صورت پوستر