| تحلیل محتوای بخش فیزیولوژی گیاهی کتب زیست شناسی |
| کد مقاله : 1034-5THBIOEC (R1) |
| نویسندگان |
|
مینا خراسانی *1، مهسا جعفری بورا2 1گروه آموزش زیستشناسی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665، تهران، ایران. 2دبیر زیست شناسی، وزارت آموزش و پرورش، مازندران، ایران |
| چکیده مقاله |
| فیزیولوژی گیاهی از مباحث بنیادی علوم زیستی است که نقش مهمی در تبیین فرایندهای حیاتی گیاهان دارد و آشنایی دقیق دانشآموزان با این مبحث میتواند به ارتقای یادگیری مفهومی و تقویت تفکر علمی آنان کمک کند. این پژوهش با هدف تحلیل محتوای بخش فیزیولوژی گیاهی در کتابهای زیستشناسی دوره متوسطه دوم و ارزیابی میزان رشد شناختی مفاهیم براساس طبقهبندی شناختی بلوم انجام شد. بدینمنظور، محتوای مرتبط در پایههای دهم، یازدهم و دوازدهم با روش ویلیام رومی، تحلیل عمودی و طبقهبندی شناختی بلوم بهصورت کمی و کیفی بررسی شد؛ تحلیل عمودی نیز برای سنجش انسجام مفاهیم بهکار رفت. میزان توجه محتوا به سطوح شناختی شامل دانش، درک، کاربرد، تحلیل، ترکیب و ارزشیابی سنجیده شد. نتایج نشان داد که اگرچه توالی و انسجام مفاهیم در سه پایه تا حدی رعایت شده است، اما توزیع سطوح شناختی متعادل نیست و بخش زیادی از مطالب در سطوح پایینتر باقی میماند. یافتهها براساس روش ویلیام رومی نشان داد که سطح درگیری شناختی دانشآموزان عمدتاً غیرفعال است و محتوا نمیتواند زمینهساز تفکر انتقادی و مشارکت فعال در یادگیری شود. همچنین رشد شناختی در همه پایهها کامل نیست و پایههای پایینتر کمتر به سطوح تحلیلی و ارزشیابی طبقهبندی بلوم دست مییابند، امری که فرصت پردازش عمیق اطلاعات و توسعه مهارتهای شناختی سطحبالا را محدود میکند. براساس نتایج حاصل، بازنگری در طراحی آموزشی ضروری است تا مفاهیم فیزیولوژی گیاهی بهگونهای سازماندهی شوند که ضمن حفظ انسجام مفهومی، موجب تقویت تفکر انتقادی، افزایش درگیری فعال و ارتقای یادگیری عمیق در مباحث زیستشناسی گیاهی شوند. |
| کلیدواژه ها |
| تحلیل محتوا، زیستشناسی، طبقه بندی شناختی بلوم، فیزیولوژی گیاهی، ویلیام رومی. |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |